Σαντούρι

Το σαντούρι έχει σχήμα ισοσκελούς τραπεζίου, με μεταλλικές χορδές και παίζεται με δυο λεπτά ραβδάκια, τις μπαγκέτες, τυλιγμένα στις άκρες με βαμβάκι ή δέρμα. Παίζεται στηριγμένο στα πόδια του οργανοπαίκτη, του σαντουριέρη, ακουμπισμένο πάνω σε τραπέζι ή ακόμα και κρεμασμένο στο λαιμό του οργανοπαίκτη για τις δρομικές πατινάδες.
Προέρχεται από την περσική λέξη σαντίρ ή σιντίρ ή σαντούρ, δανεισμένη από την ελληνική λέξη ψαλτήριον. Είναι όντως το σαντούρι μια παραλλαγή του ψαλτηρίου, με σημαντικές ωστόσο διαφορές. Το ψαλτήριο, όργανο γνωστό και στους αρχαίους Έλληνες, διαδόθηκε από την Μικρά Ασία στη Μεσοποταμία και την Περσία. Συν τω χρόνω έγινε διαχωρισμός στον τρόπο παιξίματος, με αποτέλεσμα να σχηματιστούν δύο διαφορετικοί τύποι ψαλτηρίων, ο κανών (κανούν) και το σαντούρι. Από τη Μέση Ανατολή διαδόθηκε σε όλες σχεδόν τις χώρες της Ασίας και της Ευρώπης και οι λαοί που το χρησιμοποίησαν (Ινδία, Κίνα, Κορέα, Ελβετία, Ρουμανία, Γερμανία, Ουγγαρία κλπ.) το προσάρμοσαν στις μουσικές τους ανάγκες.
Στην ελληνική πραγματικότητα, το σαντούρι παιζόταν σχεδόν αποκλειστικά από τους Έλληνες των μικρασιατικών παραλίων, από το Αϊβαλί έως τη Σμύρνη και τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου. Αναφορά για σαντούρι στη Σμύρνη, υπάρχει ήδη το 1850 με τον χαρακτηρισμό «φράγκικο σαντούρι». Στα αστικά κέντρα των παραλίων, Έλληνες που κατοικούσαν σε χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, όπου βελτιώθηκε η αρχική μορφή του οργάνου, εισάγουν τη νέα του μορφή. Με τα σαντουρόβιολα οι Σμυρνιοί ερμηνεύουν τα τραγούδια τους στα πανηγύρια, στα καφέ αμάν, αλλά και σε κάθε κοινωνική εκδήλωση. Αν και στις σμυρναίικες ορχήστρες δεν ήταν το βασικό όργανο, αλλά συνόδευε τις περισσότερες φορές το βιολί, είχε ταυτιστεί τόσο πολύ με τη μουσική της Σμύρνης, που πολλές φορές οι ορχήστρες αποκαλούνταν «σαντούρια». Μετά την Καταστροφή του ’22 και την ανταλλαγή φτάνουν στην Ελλάδα πολλοί καλοί σαντουριέρηδες και κατασκευαστές. Διαδίδεται, λοιπόν, το όργανο και στην ηπειρωτική Ελλάδα, όπου ήταν μεν γνωστό, αλλά σε πολύ περιορισμένη κλίμακα. Το σαντούρι ήταν από τα βασικά όργανα μιας κομπανίας (βιολί, σαντούρι, λαούτο ή ούτι και κλαρίνο). Μελωδικό και πολυφωνικό όπως είναι, μπορεί να παίζει είτε σόλο είτε να ντουμπλάρει, να παίζει δηλαδή τη μελωδία μαζί με τα υπόλοιπα όργανα.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *